Zamek Jánský Vrch

Zamek Jánský Vrch (cz. Zámek Jánský Vrch, niem. Johannesberg) – zabytkowy zamek nad miastem Javorník (kraj ołomuniecki), położony na skalistym grzbiecie Gór Złotych (Czechy).

Zamek został zbudowany w drugiej połowie XIII w. Na początku XIV w. za jego właściciela uważano ks. świdnickiego Bolka I Surowego (1256–1301). W 1348 przekazany był biskupowi wrocławskiemu Przecławowi z Pogorzeli (1310–1376). W 1482 po wojnach husyckich biskupi Jan IV Roth (1482–1506) i Jan V Thurzo (1506–1520) dokonali jego przebudowy. Podczas wojny trzydziestoletniej (1618–1648) zamek został ufortyfikowany bastionami, a wieżę główną przebudował w 1657 bp Leopold Wilhelm Habsburg (1656–1662). W pierwszej połowie XVIII w. zamek był strategiczną warownią względem pobliskiego Śląska. Za kardynała Philippa von Sinzendorfa (1732–1747) obiekt przebudowano na pałac w stylu barokowym. Od 1766 na stałe rezydował tu bp Philipp Gotthard von Schaffgotsch (1747–1795), a kapelą dworską w tym czasie dyrygował kompozytor Karl Ditters von Dittersdorf (1739–1799).

Do 1945 roku zamek był letnią siedzibą biskupów wrocławskich. Państwo czechosłowackie stało się oficjalnie jego właścicielem dopiero w 1984 roku.

Tekst pochodzi z artykułu „Zamek Jánský Vrch” w Wikipedii, CC BY-SA 4.0.

Więcej z angielskiej Wikipedii

Zamek po raz pierwszy wzmiankowany jest w źródłach pisanych z 1307 roku, gdy stanowił jeszcze własność książąt świdnickich. W 1348 roku Bolko II Świdnicki sprzedał go biskupowi-księciu Przecławowi z Pogorzeli (1341–1376) i od tego czasu zamek należał do biskupów wrocławskich.

W XV wieku zamek został znacznie uszkodzony przez husytów, co wymagało prac naprawczych na dużą skalę. Odbudowa zamku miała miejsce za rządów biskupa Jana IV Rotha pod koniec XV wieku i została ukończona w 1509 roku przez jego następcę – biskupa-księcia Jana V Thurzó (1506–1520). W tym czasie zamek przemianowano również na Johannesberg („Wzgórze Jana”) na cześć patrona biskupów wrocławskich, Jana Chrzciciela.

Pierwotny warowny zamek został później przebudowany w stylu barokowym za rządów Filipa Gottharda von Schaffgotscha (1716–1795), który uczynił go swoją główną rezydencją. W tym czasie zamek Johannesberg i miasto Javorník stały się także centrum kulturalnym Górnego Śląska. Wśród najsłynniejszych mieszkających tu postaci był August Carl Ditters von Dittersdorf, słynny wiedeński kompozytor i skrzypek.

Po śmierci biskupa-księcia Filipa Gottharda von Schaffgotscha zamek został ponownie przebudowany na letnią rezydencję przez biskupa Josepha Christiana Reichsfürsta von Hohenlohe-Waldenburg-Bartensteina. Pozostał ważnym ośrodkiem życia kulturalnego regionu aż do początku XX wieku.

W 1959 roku zamek Jánský Vrch przekazano państwu w formie użyczenia, a odzyskał go rząd czechosłowacki w 1984 roku, w wyniku porozumienia majątkowego między polską a czechosłowacką archidiecezją katolicką. Obecnie znajduje się pod zarządem Narodowego Instytutu Zabytków w Ołomuńcu i od 1 stycznia 2002 roku figuruje na liście czeskich narodowych zabytków kultury.

Tłumaczenie maszynowe artykułu „Jánský Vrch” w angielskiej Wikipedii, CC BY-SA 4.0.

Zamek Jánský Vrch zajmuje 3396. miejsce na 8134 w rankingu rozpoznawalności zamków tego atlasu i 91. wśród 203 obiektów w Czechach. Data powstania — ok. 1300, wcześniejsza niż u 63% datowanych obiektów atlasu — jeden z 861 obiektów atlasu powstałych w XIII wieku. Artykuły o tym obiekcie w Wikipedii otwarto 1386 razy w ciągu ostatnich 60 dni — więcej niż 57% obiektów atlasu. Według Wikidanych w 2022 roku obiekt odwiedziło około 22 000 osób. W promieniu 25 km stoi 5 innych obiektów atlasu. Najbliższy przewodnik na jednodniowy wypad to Nysa, 25 km stąd. Zobacz w statystykach zamków, jak wypada Czechy.

Zobacz na interaktywnej mapie zamków →

Przeczytaj całą historię w Wikipedii ↗