Zamek Liptowski

Zamek Liptowski (również: Stary Zamek Liptowski, Zamek Sielnicki; słow. Liptovský hrad, Liptovský Starý hrad, Sielnický hrad) – ruiny średniowiecznego zamku obronnego na południowym skraju Gór Choczańskich, w Liptowie, obecnie na pograniczu powiatów Liptowski Mikułasz i Rużomberk. Był to najwyżej położony zamek na terenie dzisiejszej Słowacji, jak i jeden z najwyżej położonych zamków w całej Europie Środkowej.

Ruiny wznoszą się na szczycie Sestrč (999 m n.p.m.) w grupie Sielnickich Wierchów (słow. Sielnické vrchy), pomiędzy Doliną Sesterską na wschodzie a Doliną Kalameńską na zachodzie, ponad dzisiejszymi wsiami Bukovina i Kalameny. Zamek stał na skalistym wierchu, z dwóch stron obrywającym się pionowymi skalnymi ścianami, a z dwóch opadającym bardzo stromymi stokami. W podszczytowych skałach znajduje się niewielka jaskinia, która była zamieszkana przez człowieka już w eneolicie. Na szczycie natomiast znajdowało się otoczone półokrągłym wałem ziemnym grodzisko kultury halsztackiej, z którą zapewne są związane dawniejsze znaleziska przedmiotów brązowych.

Zamek został zbudowany z rozkazu króla Węgier Beli IV na miejscu starszego, opuszczonego grodziska z I w. p.n.e., zapewne krótko po wielkim najeździe „tatarskim” z lat 1241–1242. Po raz pierwszy był wzmiankowany pisemnie w 1262, w jednym z listów tego władcy. W roku 1287 przebywał w nim przez jakiś czas król Władysław IV Kumańczyk.

Warownia strzegła zachodniej części Kotliny Liptowskiej, w tym ruchliwego szlaku handlowego biegnącego Doliną Sesterską na Orawę i dalej do Polski. Władali nią: potężny Mateusz Czak oraz (w latach 1313-1337) zwoleński żupan Doncz. Od 1340 r. był siedzibą żupanów Liptowa. Należało do niego rozległe „państwo” feudalne, do czasu budowy zamków w Likawie i Liptowskim Hradku obejmujące cały Liptów, a nawet niektóre wsie po północnej stronie wału Gór Choczańskich (np. Malatiná).

Tekst pochodzi z artykułu „Zamek Liptowski” w Wikipedii, CC BY-SA 4.0.

Zamek Liptowski zajmuje 5165. miejsce na 8134 w rankingu rozpoznawalności zamków tego atlasu i 75. wśród 140 obiektów na Słowacji. Data powstania — ok. 1300, wcześniejsza niż u 63% datowanych obiektów atlasu — jeden z 861 obiektów atlasu powstałych w XIII wieku. Artykuły o tym obiekcie w Wikipedii otwarto 1080 razy w ciągu ostatnich 60 dni — więcej niż 50% obiektów atlasu. W promieniu 25 km stoi 5 innych obiektów atlasu. Najbliższy przewodnik na jednodniowy wypad to Martin, 38 km stąd. Zobacz w statystykach zamków, jak wypada Słowacja.

Zobacz na interaktywnej mapie zamków →

Przeczytaj całą historię w Wikipedii ↗