Ruina
Chan Chan
🇵🇪 Peru · IX wiek
Chan Chan – największe miasto epoki prekolumbijskiej w Ameryce Południowej. Zlokalizowane w peruwiańskim regionie La Libertad na północ od Trujillo, zajmuje obszar około 28,0 km², co jest w dużej mierze spowodowane przebudowami miasta, które w przeszłości nigdy nie osiągnęło takiej powierzchni.
Powstałe około 850 roku miasto było stolicą Imperium Chimú, będącego cywilizacją wywodzącą się z pozostałości po cywilizacji Moche, istniejącą do lat 70. XV wieku, kiedy to Chimowie zostali podbici przez Inków. Ocenia się, że wówczas w Chan Chan żyło około 30 tys. ludzi.
Miasto wybudowano z glinianej cegły adobe, suszonej na słońcu i pokrytej następnie lekkim tynkiem, w którym rzeźbiono ornamenty – głównie ptaki, ryby, małe ssaki, tak w stylu „realistycznym”, jak i dużo bardziej wymyślnym. Jest to o tyle niezwykłe, że wcześniejsze cywilizacje koncentrowały się na motywach antropomorficznych, nie zaś ptasich i morskich. Było to zapewne spowodowane bliskością oceanu.
Centralnym punktem Chan Chan była Chudi – jedna z dziesięciu świątyń-cytadel (ciudadelas) o średniej powierzchni 8 hektarów. Wszystkie one miały kształt prostokątny z wejściem na ścianie północnej i zawierały w sobie miejsca pochówku i modłów, swoiste sale obrad, a także pokoje mieszkalne połączone labiryntem korytarzy. Każda świątynia-cytadela była siedzibą jednego władcy oraz centrum administracyjnym, sakralnym i gospodarczym. Na terenie ciudadelas znajdowały się także studnie ceremonialne, napełniane dzięki połączeniu z wodami podziemnymi. Odbywały się tam rytuały poświęcone kultowi wody i wegetacji. Po śmierci panującego budynek stawał się jego mauzoleum, a kolejny monarcha musiał zbudować sobie nową świątynię-cytadelę.
Plan miasta Chan Chan odzwierciedla stratyfikację społeczną Imperium Chimú. Urbanistyka Chan Chan świadczy o silnej, scentralizowanej władzy w państwie.
Tekst pochodzi z artykułu „Chan Chan” w Wikipedii, CC BY-SA 4.0.
Chan Chan zajmuje 187. miejsce na 8134 w rankingu rozpoznawalności zamków tego atlasu i 4. wśród 18 obiektów w Peru. Data powstania — 850, wcześniejsza niż u 94% datowanych obiektów atlasu — jeden z 65 obiektów atlasu powstałych w IX wieku. Artykuły o tym obiekcie w Wikipedii otwarto 12 939 razy w ciągu ostatnich 60 dni — więcej niż 95% obiektów atlasu. Zobacz w statystykach zamków, jak wypada Peru.
Zobacz na interaktywnej mapie zamków →Najczęstsze pytania
Gdzie znajduje się Chan Chan?
Chan Chan znajduje się w Peru, na współrzędnych -8.11056°, -79.075°.
Z którego roku pochodzi Chan Chan?
Atlas podaje rok powstania: 850. Wcześniejsze budowle mogły stać w tym miejscu — to najstarszy udokumentowany rok.
Czy Chan Chan jest na liście UNESCO?
Tak — według Wikidanych obiekt jest wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Które miejsce w rankingu zajmuje Chan Chan?
W rankingu rozpoznawalności tego atlasu: 187. miejsce na 8134, 4. miejsce w Peru. Rozpoznawalność łączy liczbę wersji językowych Wikipedii z liczbą czytelników.
Chan Chan — który zamek leży najbliżej?
Kuelap, około 227 km stąd.
Inne zamki w Peru
- Ollantaytambo Peru
- Sacsayhuamán Peru · XI wiek
- Vilcabamba Peru · XVI wiek
- Písac Peru · XV wiek
Inne obiekty: ruiny
- Kalat Bani Hammad Algieria · XI wiek
- Takht-e Soleyman Iran
- Alamut Iran · IX wiek
- Kiernów Litwa · XIII wiek