Blatobulgium

Blatobulgium był rzymskim fortem położonym w miejscu znanym dziś jako Birrens w Dumfriesshire w Szkocji. Chronił główną zachodnią drogę do Szkocji.

Był jednym z „fortów wysuniętych” poza granicami Cesarstwa Rzymskiego, gdy granica biegła po Wale Hadriana, i znajdował się około 11 mil od fortu Castra Exploratorum (Netherby w Kumbrii).

Blatobulgium jest odnotowane w Itinerarium Antonina. Nazwa wywodzi się od brytońskich rdzeni *blāto- „kwiat, kwiecie” lub *blāto- (od wcześniejszego *mlāto-) „mąka” oraz *bolgo- „worek, wybrzuszenie”. Nazwa może oznaczać „kwiecisty pagórek” lub „kwiecistą kotlinę”. Ponieważ jednak w forcie znajdują się spichlerze, Blatobulgium może być przydomkiem oznaczającym „Worki Mąki”.

W pobliżu Birrens znajduje się kilka obozów, z których co najmniej jeden był po raz pierwszy zajęty w okresie flawijskim, od 79 roku n.e., prawdopodobnie podczas kampanii Agrykoli, kiedy jego budynki wewnętrzne były przypuszczalnie drewniane. Za Hadriana, gdy wkrótce po 122 roku granicę ustanowiono na Wale Hadriana, zbudowano nowy fort jako fort wysunięty, na miejscu małego fortu z końca I wieku, z centralnymi budynkami drewnianymi i dużym aneksem zachodnim. Widoczny fort i jego budynki wewnętrzne pochodzą z okresu antonińskiego, około 142 roku, po ponownym podbiciu szkockich Lowlands, gdy wcześniejszy fort odbudowano i powiększono, aby chronił zachodnią drogę do Wału Antonina i pomieścił nominalnie tysiącosobowy garnizon typu milliaria equitata, 1.

Kohortę Nerwiańską Germanów, mieszaną jednostkę jazdy i piechoty wojsk pomocniczych. Został zniszczony, być może w wyniku działań wroga, około 155 roku, a zastępujące go budynki kamienne, choć znacznie gorszej jakości, wzniesione w drugim okresie antonińskim od 159 roku, przeznaczone były dla nowego garnizonu, 2. Kohorty Tungrów, również milliaria equitata. Od około 163 roku fort ponownie był placówką wysuniętą Wału Hadriana i ostatecznie został opuszczony około 184 roku.

Późniejszy fort stanowił północny kraniec rzymskiej Watling Street (przy rozszerzonej definicji tej drogi), czyli po prostu trasy 2 Itinerarium Antonina. Znajdował się na terytorium Selgowów.

W Birrens znaleziono więcej kamieni z inskrypcjami i rzeźbami niż gdziekolwiek indziej w Szkocji.

W Birrens odkryto kamień ołtarzowy dedykowany celtyckiej bogini Ricagambedzie. Znaleziono także kamienny posąg i ołtarz dedykowane bogini Brygancji.

Tłumaczenie maszynowe artykułu „Blatobulgium” w angielskiej Wikipedii, CC BY-SA 4.0.

Blatobulgium zajmuje 4067. miejsce na 7044 w rankingu rozpoznawalności zamków tego atlasu i 147. wśród 159 obiektów w Szkocji. Zobacz w statystykach zamków, jak wypada Szkocja.

Zobacz na interaktywnej mapie zamków →

Przeczytaj całą historię w Wikipedii ↗