Baszta Giedymina

Baszta Giedymina (lit. Gedimino pilies bokštas) – baszta zachodnia Zamku Górnego w Wilnie, który wzniesiono w stylu gotyckim na Górze Giedymina w 1409 za panowania księcia Witolda (dlatego wiązanie wieży z Giedyminem nie jest ścisłe). Murowany zamek zastąpił drewnianą warownię, która istniała w XIV wieku za panowania Giedymina. W roku 1419 zamek spłonął, lecz został odbudowany. Od czasów Aleksandra Jagiellończyka w Zamku Górnym mieściła się ludwisarnia, a w lochach więzienie. Zygmunt II August odnowił zamek, w którym umieścił swoją bibliotekę. W latach 1655–1661 zamek okupowali Rosjanie. Z biegiem czasu warownia popadła w ruinę. Do naszych czasów zachowała się jedynie wieża, zwaną Basztą Giedymina. W 1830 na ocalałym zrębie baszty zbudowano drewnianą nadbudówkę na telegraf optyczny, którą usunięto około 1930 roku. W latach 1938–1939 polscy konserwatorzy zabezpieczyli wieżę w celu przeprowadzenia renowacji i odtworzyli trzecią murowaną kondygnację. W dniu 20 września 1939 roku Rosjanie zrzucili z wieży polską flagę i pozwolili 27 października wywiesić zamiast niej flagę litewską. Około godziny 11 w dniu 13 lipca 1944 roku po operacji Ostra Brama, w trakcie której wypędzono Niemców z Wilna, żołnierze AK pchor. Jerzy Jensz „Krepdeszyn” i kpr. Artur Rychter „Zan”, zawiesili na wieży biało-czerwoną flagę, którą jednak szybko usunęli nowi okupanci, wywieszając flagę sowiecką. W trakcie działań wojennych częściowo zniszczona została najwyższa, trzecia, kondygnacja. W czasach Litewskiej SRR kolejny remont wieży przeprowadzono w latach 1948–1950. Od 1990 roku na szczycie wieży powiewa flaga niepodległej Litwy.

Text adapted from “Baszta Giedymina” on Wikipedia, CC BY-SA 4.0.

Baszta Giedymina zajmuje 723. miejsce na 3813 w rankingu rozpoznawalności zamków tego atlasu i 6. wśród 22 obiektów na Litwie. Powstał w 1301 i jest starszy niż 65% datowanych obiektów atlasu — jeden z 257 obiektów atlasu powstałych w XIV wiek. Zobacz w statystykach zamków, jak wypada Litwa.

Zobacz na interaktywnej mapie zamków →

Przeczytaj całą historię w Wikipedii ↗