Twierdza Modlin

Twierdza Modlin (dawniej Nowogieorgijewsk) – umocnienia położone na Mazowszu u zbiegu Wisły, Narwi i Wkry około 30 km na północny zachód od Warszawy. Składają się z cytadeli położonej na prawym brzegu Narwi, umocnionych przedmości: kazuńskiego i nowodworskiego oraz z dwóch łańcuchów fortów. Jest jedną z największych i najlepiej zachowanych twierdz w Polsce.

Twierdza stanowi wielokrotnie rozbudowywane umocnienie i zawiera w sobie elementy fortyfikacji francuskiej, rosyjskiej i polskiej. Twierdza była czterokrotnie broniona: w 1813, 1831, 1915 i 1939 roku. Ponadto w 1920 w oparciu o nią toczyły się walki polsko-bolszewickie. Obsadzały ją wojska polskie (Księstwa Warszawskiego, Królestwa Polskiego, następnie Rzeczypospolitej), francuskie, saskie, wirtemberskie, rosyjskie i niemieckie (II i III Rzeszy).

Nazwa „Modlin tw.” określa jedynie cywilną część, tworzącą osiedle numer 6 Nowego Dworu Mazowieckiego i adres pocztowy 05-160. Rozciąga się ona jednak także na Obóz Warowny, tj. fortyfikacje wewnętrznego i zewnętrznego pierścienia wzniesione w okresie od lat 80. XIX wieku do wybuchu I wojny światowej oraz towarzyszące im dzieła z różnych okresów.

Na terenie fortecy znajduje się najdłuższy w Europie budynek – cytadela będąca ówcześnie koszarami wojskowymi – liczący 2250 m długości.

Tekst pochodzi z artykułu „Twierdza Modlin” w Wikipedii, CC BY-SA 4.0.

Więcej z angielskiej Wikipedii

Strategiczne znaczenie obszaru ograniczonego przez Wisłę, Bug, Wkrę i Narew było znane różnym armiom na przestrzeni wieków. Pierwszy warowny gród zbudowała w Zakroczymiu dynastia Piastów w XI wieku.

Pierwsze nowożytne umocnienia na obszarze dzisiejszej cytadeli zbudowały siły wojsk mazowieckich, które we wrześniu 1655 roku założyły tu obóz dla obrony przed inwazją szwedzką. Były to ufortyfikowane pozycje artyleryjskie broniące przepraw przez Wisłę i Bugonarew oraz fosa chroniąca obóz od wschodu. Podczas bitwy pod Nowym Dworem Mazowieckim wojska polskie blokowały przeprawę wojsk szwedzkich przez dziesięć dni, po czym, zmuszone do odwrotu ogniem szwedzkiej artylerii, oderwały się od nieprzyjaciela, wykorzystując umocnienia i przeszkody terenowe, unikając zagłady.

Kolejną nowożytną pozycję warowną zbudowały tam w 1656 roku wojska szwedzkie podczas potopu. Tak zwany Bugskansen był gwiaździstym, ufortyfikowanym obozem wojskowym, położonym prawdopodobnie w pobliżu ujścia Narwi do Wisły, na tzw. Wyspie Szwedzkiej. Obóz strzegł także drewnianego mostu na Wiśle przed bitwą pod Zakroczymiem i służył jako główna baza zaopatrzeniowa armii szwedzkiej podczas bitwy pod Warszawą w lipcu 1656 roku. Po klęsce szwedzkiej fort rozebrano w 1660 roku, a teren pozostał niebroniony przez około 150 lat.

Po rozbiorach Polski obszar ten włączono do Imperium Rosyjskiego. Wkrótce potem Jan Piotr van Suchtelen, holenderski inżynier wojskowy w służbie rosyjskiej, opracował plan budowy potężnej twierdzy w tym rejonie, nazwanej od pobliskiego miasta Zakroczym. Fort miał być twierdzą bastionową, położoną około 1,5 km od rzek, z kilkoma fortami broniącymi obszaru od zachodu. Projekt nigdy jednak nie został zrealizowany, ponieważ w 1806 roku obszar stał się częścią Księstwa Warszawskiego, okrojonego państwa polskiego utworzonego przez Napoleona Bonapartego i z nim sprzymierzonego.

Tłumaczenie maszynowe artykułu „Modlin Fortress” w angielskiej Wikipedii, CC BY-SA 4.0.

Twierdza Modlin zajmuje 470. miejsce na 8134 w rankingu rozpoznawalności zamków tego atlasu i 12. wśród 374 obiektów w Polsce. Data powstania — 1806, wcześniejsza niż u 12% datowanych obiektów atlasu — jeden z 607 obiektów atlasu powstałych w XIX wieku. Artykuły o tym obiekcie w Wikipedii otwarto 11 423 razy w ciągu ostatnich 60 dni — więcej niż 94% obiektów atlasu. W promieniu 25 km stoi 3 innych obiektów atlasu. Najbliższy przewodnik na jednodniowy wypad to Warszawa, 32 km stąd. Zobacz w statystykach zamków, jak wypada Polska.

Zobacz na interaktywnej mapie zamków →

Przeczytaj całą historię w Wikipedii ↗