Sandyk-Kaya

Sandyk-Kaja (krymskotatarski: Sandıq Qaya, Сандыкъ Къая) to umowna nazwa średniowiecznej twierdzy (isaru), nadana od szczytu Sandyk-Kaja (także Sjujuru-Kaja, 837 m wysokości) na grzbiecie Kordon-Bair (zachodnia odnoga jajły Aj-Petri) w południowo-zachodniej części Krymu.

Obecność taurydzkich skrzyń kamiennych oraz znaleziska monet antycznych i wczesnośredniowiecznych wskazują, że obszar ten był zasiedlony jeszcze przed naszą erą. Historyk Anatolij Jakobson datował powstanie fortyfikacji na IX wiek i ustalił, że ludność posługiwała się pismem greckim. W 1967 roku M. J. Czoref opublikował słabo zachowaną grecką inskrypcję na jednym z nagrobków twierdzy, na której można odczytać jedynie rok pochówku — 1429 lub 1430. Obecnie przeważa pogląd, że Sandyk-Kaja, sądząc po znaleziskach ceramicznych, była zamkiem feudała z XIII–XV wieku, wchodzącym w skład Księstwa Teodoro, i zginęła w pożarze podczas upadku Mangupu w 1475 roku.

Wiktor Leonidowicz Myc uważa, że zamek mógł być rezydencją jednego z członków rodu władców Teodoro. Włości feudała leżały w dolinie Suatkan — średniowieczne osady na miejscu dzisiejszych wsi Bohate Uszczelie, Poliana, Putyliwka i Nowopillia.

Twierdza, dość znacznych rozmiarów, stała na płaskim, odosobnionym szczycie skały („sandyk” znaczy „skrzynia”), zajmując powierzchnię 2,38 hektara o wymiarach 390×120 metrów. Mury obronne, zbudowane z dużego kamienia łamanego na zaprawie wapienno-piaskowej, wzniesiono tylko od zachodu i południowego wschodu; strome urwiska są nie do zdobycia. Tam też, od zachodu i wschodu, znajdowały się wejścia do twierdzy, przy czym główne było wejście zachodnie, do którego prowadziła droga wozowa z koleinami kół wykutymi w kamieniu. System obronny składał się z trzech linii murów z sześcioma prostokątnymi wieżami; mury miały około 2 metrów grubości i miejscami zachowały się do wysokości 3 metrów.

Tłumaczenie maszynowe artykułu „Сандык-Кая (исар)” w Wikipedii po rosyjsku, CC BY-SA 4.0.

Sandyk-Kaya zajmuje 7629. miejsce na 7738 w rankingu rozpoznawalności zamków tego atlasu i 177. wśród 183 obiektów na Ukrainie. Powstał w 1200 i jest starszy niż 77% datowanych obiektów atlasu — jeden z 544 obiektów atlasu powstałych w XII wieku. W promieniu 25 km stoi 31 innych obiektów atlasu. Najbliższy przewodnik na jednodniowy wypad to Sewastopol, 31 km stąd. Zobacz w statystykach zamków, jak wypada Ukraina.

Zobacz na interaktywnej mapie zamków →

Przeczytaj całą historię w Wikipedii (po rosyjsku) ↗